Het onderzoek

Glutenscreen werkt echt goed: met deze aanpak, het actief vragen naar coeliakie-gerelateerde klachten en laagdrempelig een sneltest op coeliakie-antilichamen inzetten op de consultatiebureaus, vinden wij zeven keer zoveel kinderen met coeliakie als met de oude methode (bij klachten een hulpverlener bezoeken die diagnostiek inzet). Daardoor krijgen kinderen veel eerder de diagnose en worden gezondheidsklachten voorkomen, zonder dat het veel extra kost.

We gaan door met het onderzoek om Glutenscreen te verbeteren. Met steun van het MDL Fonds voeren we nu een vervolgproject uit in de regio Den Haag.

Dit project heeft als doel om vroege opsporing van coeliakie via consultatiebureaus mogelijk te maken in heel Nederland. Eerder onderzoek laat zien dat deze aanpak werkt, betaalbaar is en goed wordt ontvangen door ouders en zorgverleners. Ouders beantwoorden tijdens een regulier bezoek enkele vragen over mogelijke klachten. Als daar aanleiding voor is, krijgt het kind een eenvoudige sneltest met een vingerprik. De uitslag is binnen tien minuten bekend. Bij een positieve test volgt verder onderzoek in het ziekenhuis.

We ontwikkelden een praktisch standaardpakket waarmee consultatiebureaus deze werkwijze gemakkelijk kunnen invoeren. Het pakket bevat onder andere een vast werkprotocol, voorlichtingsmateriaal voor ouders, trainingen en online scholing voor zorgverleners en hulpmiddelen voor de digitale dossiers. De aanpak wordt in de regio Den Haag toegepast, geëvalueerd en verbeterd. 

Daarnaast onderzoeken we hoeveel mensen met nog niet ontdekte coeliakie bij de huisarts komen. Bezoekers van deelnemende huisartsenpraktijken krijgen een korte vragenlijst en een vingerpriktest aangeboden. Zo wordt duidelijk hoeveel diagnoses momenteel worden gemist en of deze manier van opsporen ook bij huisartsen zinvol is.
Uiteindelijk moet vroege opsporing een vast onderdeel worden van de jeugdgezondheidszorg. Kinderen kunnen dan eerder met een glutenvrij dieet beginnen, waardoor klachten en latere gezondheidsproblemen zoveel mogelijk worden voorkomen.

Dit verbetert hun gezondheid en kwaliteit van leven, verminderd onzekerheid bij gezinnen en voorkomt onnodige zorgkosten en bezoeken aan artsen. Het project vormt daarmee de praktische brug tussen succesvol onderzoek en landelijke toepassing in de dagelijkse zorg.